In België, en meer in het bijzonder in Wallonië, speelt de energieprestatie van gebouwen een steeds belangrijkere rol in de vastgoedsector.

Het EPC, « Energieprestatie Certificaat van Gebouwen », is vandaag een onmisbaar element bij de verkoop of verhuur van een woning. Nog maar enkele jaren geleden werd dit certificaat door kandidaat-kopers vaak beschouwd als een van de vele administratieve formaliteiten. Men keek vooral naar de ligging, de prijs, de oppervlakte, het terrein, de uitstraling van het geheel, het aantal slaapkamers en de algemene staat van de woning.

Het EPC maakte wel degelijk deel uit van het verkoopdossier, maar was niet noodzakelijk doorslaggevend voor de aankoopbeslissing.

Die situatie is aan het veranderen.

De energieprestatie neemt geleidelijk een veel belangrijkere plaats in bij de criteria die de keuze voor een woning in Wallonië bepalen. Het EPC moet voortaan in vastgoedadvertenties worden vermeld en stelt kandidaat-kopers in staat om de energieprestaties van de aangeboden woningen rechtstreeks met elkaar te vergelijken.

Deze evolutie is onder meer het gevolg van een grotere bewustwording bij kopers, maar ook van de stijgende energiekosten en het groeiende besef van de bedragen die bepaalde energetische renovatiewerken met zich kunnen meebrengen.

Wanneer een koper vandaag een woning met een slecht EPC bezoekt, ziet hij dus niet langer alleen een hoog energieverbruik: hij kan er ook potentiële renovatiewerken ter waarde van enkele tienduizenden euro's in zien.

De vastgoedmarkt begint deze realiteit trouwens ook in de prijzen te weerspiegelen. Uit een studie van de Nationale Bank van België blijkt dat de energieprestatie een bepalende factor is geworden voor de prijs van woningen, zowel in Wallonië als in Vlaanderen. In Wallonië genieten woningen met goede energieprestaties van een prijspremie, terwijl minder energiezuinige woningen met een waardevermindering worden geconfronteerd.

Hoe werkt het EPC?

Het EPC maakt het mogelijk om de theoretische energieprestatie van een gebouw te beoordelen en er een klasse aan toe te kennen, van A++ tot G. Bij deze beoordeling wordt rekening gehouden met verschillende elementen, waaronder de kwaliteit van de isolatie, de ramen, de ventilatie, de verwarming, de productie van sanitair warm water en, meer algemeen, de energetische kenmerken van het gebouw.

Een van deze elementen is uiteraard het verwarmingssysteem. Verwarming vertegenwoordigt doorgaans een aanzienlijk deel van de energiebehoefte van een woning. Het vervangen van een oude installatie door een performanter systeem kan dan ook bijdragen tot een aanzienlijke verbetering van de energieprestatie van de woning.

In deze context biedt verwarming op biomassa, met name via pelletketels of pelletkachels, interessante mogelijkheden.

Pellets zijn afkomstig van biomassa en vormen een hernieuwbare energiebron. Moderne biomassatoestellen bieden bovendien een zeer hoog rendement en maken een geautomatiseerd en geoptimaliseerd gebruik mogelijk. Ze kunnen dan ook een interessante oplossing vormen om bepaalde oude installaties op stookolie of andere fossiele brandstoffen te vervangen.

Het spreekt echter voor zich dat de installatie van een pelletverwarmingssysteem op zich niet volstaat om een goed EPC te behalen. De energieprestatie van een woning hangt af van het gebouw als geheel en van de uitrusting ervan, en niet uitsluitend van de gebruikte verwarmingsmethode.

Het echte voordeel van biomassaverwarming komt dus vooral tot zijn recht wanneer deze deel uitmaakt van een globale aanpak. Een goede isolatie van het dak en de muren — voor zover mogelijk, bijvoorbeeld wanneer het architecturale karakter van het gebouw of een geklasseerde gevel bepaalde beperkingen oplegt —, performante ramen, aangepaste ventilatie, een efficiënt biomassaverwarmingssysteem en, wanneer dit relevant is, de productie van hernieuwbare energie met zonnepanelen kunnen samen een coherent geheel vormen.

Het is deze combinatie van maatregelen die het mogelijk maakt om de globale energieprestatie van een gebouw daadwerkelijk te verbeteren.

Hoe zit het met de verschillende energiekeuzes?

De Belgische overheden hebben er onder meer voor gekozen om de geleidelijke afbouw van fossiele brandstoffen te begeleiden, en dan vooral van stookolie in nieuwbouw. Sinds 2026 is de installatie van een stookolieketel in nieuwe gebouwen dan ook verboden.

In het kader van deze energietransitie werd biomassa lange tijd beschouwd als een van de oplossingen om een hernieuwbare en lokaal beschikbare grondstof te benutten. In Wallonië, waar de houtsector een belangrijke plaats inneemt, speelt deze energie vandaag nog steeds een rol in de regionale energiemix, onder meer via steunmaatregelen en premies die onder bepaalde voorwaarden de installatie van biomassaverwarmingssystemen kunnen ondersteunen.

Tegelijkertijd leggen de overheden steeds meer de nadruk op de elektrificatie van verwarming en op de ontwikkeling van warmtepompen.

Volgens ons hoeven deze verschillende oplossingen niet noodzakelijk tegenover elkaar te worden geplaatst. Warmtepompen en biomassaverwarming kunnen perfect naast elkaar bestaan binnen hetzelfde energielandschap, afhankelijk van de kenmerken van het gebouw, de isolatiegraad, de warmtebehoefte en de gewoonten van de bewoners.

Een warmtepomp kan bijzonder geschikt zijn voor een recente, goed geïsoleerde woning, terwijl een pelletketel een interessante oplossing kan vormen voor een bestaande woning die meer vermogen nodig heeft of al beschikt over een centrale verwarmingsinstallatie met radiatoren of vloerverwarming.

In sommige gevallen kunnen beide technologieën zelfs complementair zijn. Een warmtepomp kan bijvoorbeeld een deel van de verwarmingsbehoefte op zich nemen, terwijl een pelletkachel voor extra warmte zorgt tijdens de koudste periodes of het comfort in de leefruimtes verhoogt.

Het belangrijkste is volgens ons dan ook om uit te gaan van het gebouw en zijn behoeften, in plaats van verschillende technologieën systematisch tegenover elkaar te plaatsen.

En welke waarde heeft uw vastgoed morgen?

De rol van het EPC als aankoopcriterium zal de komende jaren waarschijnlijk nog belangrijker worden.

Nieuwe woningen voldoen vandaag al aan hoge energie-eisen en het Europese en regionale beleid stuurt de vastgoedmarkt geleidelijk in de richting van een grotere energie-efficiëntie en een groter gebruik van hernieuwbare energie.

In deze context kunnen zeer energieverslindende woningen steeds meer onder druk komen te staan wat hun waarde betreft, vooral omdat toekomstige kopers in hun beslissing rekening zullen houden met de kosten van de werken die nodig zijn om het gebouw energiezuiniger te maken.

Omgekeerd kan een woning waarin al aanzienlijk is geïnvesteerd in isolatie en energetische uitrusting aantrekkelijker worden.

Wie vandaag de energieprestatie van zijn gebouw verbetert, doet dus meer dan alleen zijn energieverbruik verlagen: hij vermindert ook de investeringen die een toekomstige koper eventueel nog zal moeten dragen.

Dit is bijzonder belangrijk wanneer men op lange termijn denkt.

Een vastgoedinvestering wordt immers vaak beschouwd als een « aankoop voor het leven », of zelfs als een eigendom die bedoeld is om later aan de volgende generatie te worden doorgegeven. Het zou dan ook jammer zijn om zich uitsluitend te beperken tot de huidige EPC-klasse zonder na te denken over hoe het pand in de toekomst zal worden beoordeeld en welke impact de energieprestatie ervan op de waarde kan hebben.

Vanuit dat perspectief kan een recente biomassaketel een bijkomende troef vormen voor een woning. Deze maakt het mogelijk om over een modern en performant verwarmingssysteem te beschikken, de afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen en aan te sluiten bij het gebruik van hernieuwbare energie.

Kort samengevat

In een vastgoedmarkt waarin energieprestatie steeds belangrijker wordt, kan investeren in de energetische kwaliteit van een gebouw dan ook worden beschouwd als een echte patrimoniale investering.

Een goed geïsoleerde woning, uitgerust met een performant verwarmingssysteem dat gebruikmaakt van hernieuwbare energie, zal waarschijnlijk beter gewapend zijn om haar aantrekkelijkheid en waarde op lange termijn te behouden.

Hoewel deze renovaties en investeringen soms aanzienlijk kunnen lijken, bestaan er vandaag — en zullen er waarschijnlijk ook in de toekomst — verschillende steunmaatregelen, zowel op regionaal als lokaal niveau, die onder bepaalde voorwaarden bepaalde werken kunnen ondersteunen.

De energieprestatie van uw woning vandaag verbeteren betekent dus niet alleen uw comfort verhogen en uw verbruik beheersen, maar ook bijdragen aan het behoud van de waarde van uw vastgoed voor de toekomst.